Ndërsa Shqipëria vijon procesin e negociatave për anëtarësimin në Bashkimin Europian, deputetja e Partisë Demokratike, Jorida Tabaku, e zhvendos vëmendjen te një prej sfidave që sipas saj po lihet në plan të dytë: përgatitja e bizneseve shqiptare për tregun europian.
Në një reagim në rrjetet sociale, Tabaku argumenton se integrimi europian nuk mund të matet vetëm me hapjen e kapitujve të negociatave, takimet në Bruksel apo deklaratat politike. Sipas saj, procesi duhet të sjellë ndryshime konkrete në ekonomi, në funksionimin e tregut dhe në mënyrën se si bizneset shqiptare përballen me standardet europiane.
“Për një zyrtar, standardet europiane mund të jenë thjesht kapituj dhe direktiva të lexuara nga zyra. Për një sipërmarrës, ato janë investime, pajisje, teknologji, kredi dhe vende pune”, shkruan Tabaku.
Deputetja demokrate ngre pikëpyetje mbi mënyrën se si është përgatitur deri tani sipërmarrja shqiptare për këtë proces. Sipas saj, qeveria ka pasur vite në dispozicion për të krijuar mekanizma që do t’i ndihmonin bizneset të përshtateshin me kërkesat europiane, por nuk janë ngritur në kohë skema të mjaftueshme financimi, laboratorë, institucione certifikimi dhe kapacitete teknike.
Një tjetër problem që ajo evidenton është mungesa e një dialogu të vazhdueshëm me biznesin. Tabaku kërkon më shumë transparencë për detyrimet që do të ketë secili sektor dhe një kalendar të qartë për ndryshimet që duhet të bëhen gjatë procesit të integrimit.
Sipas saj, sfida bëhet edhe më e madhe për shkak të mënyrës se si funksionon tregu shqiptar.
Tabaku argumenton se shumë biznese po përballen me një treg vendas ku, sipas saj, konkurrenca është deformuar nga monopole, favorizime dhe korrupsioni. Ndërkohë, përballë tyre qëndron tregu europian, ku standardet dhe konkurrenca janë shumë më të forta.
“Në këtë treg nuk fiton gjithmonë ai që prodhon më mirë, investon në teknologji dhe paguan rregullisht taksat. Shpesh fiton ai që ka lidhjen më të fortë. Por tregu europian është i hapur dhe konkurrues. Ai nuk fal mungesën e standardeve dhe e ndëshkon papërgatitjen”, shprehet deputetja.
Në këtë situatë, Tabaku e sheh sipërmarrjen shqiptare përballë dy presioneve: nga njëra anë, një ekonomi që sipas saj nuk funksionon mbi konkurrencën e barabartë dhe, nga ana tjetër, nevoja për t’u përshtatur me rregullat e një tregu shumë më konkurrues.
Për këtë arsye, ajo kërkon që procesi i integrimit të shoqërohet me plane konkrete tranzicioni për çdo sektor të ekonomisë.
Mes propozimeve të saj janë financimi i përshtatjes së bizneseve me standardet europiane, asistenca teknike, investimet në teknologji dhe garantimi i një konkurrence të ndershme në treg.
“Integrimi europian nuk fillon në tavolinën e negociatave. Fillon në fermë, në fabrikë, në dyqan dhe në buxhetin e çdo familjeje”, shkruan Tabaku.
Në fund të reagimit, deputetja e PD-së thekson se objektivi nuk duhet të jetë vetëm përmbushja formale e kushteve që kërkohen nga Brukseli. Sipas saj, Shqipëria duhet të mbërrijë në anëtarësim me një ekonomi më të fortë dhe me biznese që janë në gjendje të prodhojnë, eksportojnë dhe konkurrojnë në tregun europian.
Ajo paralajmëron se një integrim ku bizneset e ndershme mbeten të pambrojtura, ndërsa subjektet e privilegjuara vazhdojnë të favorizohen, nuk do të sillte përfitimin e pritshëm për ekonominë shqiptare.
“Shqipëria nuk mund të hyjë në BE me bizneset e ndershme të sakrifikuara, të privilegjuarit të mbrojtur dhe sipërmarrjen e lënë qëllimisht në mes të katër rrugëve”, përfundon Tabaku.
