Rasti i 52-vjeçarit Artan Andoni në Durrës ngre një pyetje të rëndë për shoqërinë shqiptare. A humbet një njeri të drejtën për kujdes shëndetësor sepse ka probleme me drogën, sepse merr metadon apo sepse është bartës i HIV-it?
Përgjigjja është e qartë: Jo.
Një pacient nuk është diagnoza e tij. Nuk është historia e tij më e errët. Nuk është gabimi i tij më i madh. Është një njeri që ka nevojë për ndihmë.
Por mënyra se si Top Channel ka raportuar mbi këtë rast ngre shqetësime serioze. Duke vënë në plan të parë etiketat “përdorues heroine”, “përfitues metadoni” dhe “bartës HIV”, rrezikohet të krijohet ideja te publiku se ky person është më pak i denjë për kujdes, më pak i vlefshëm dhe më pak i mbrojtur.
Kjo është pikërisht ajo që një media serioze duhet të shmangë.
Detyra e gazetarisë nuk është të gjykojë pacientin. Detyra e saj është të kërkojë të vërtetën, të kontrollojë institucionet dhe të ngrejë pyetjen kryesore
A e kreu spitali i Durrësit detyrën e tij ndaj këtij pacienti?
Një spital nuk është një vend ku njerëzit filtrohen sipas historisë së tyre personale. Në derën e urgjencës nuk duhet të ketë pacientë “të mirë” dhe pacientë “të këqij”. Ka vetëm njerëz që kanë nevojë për trajtim.
Nëse një person është i varur nga droga, ai ka nevojë për mjekim. Nëse ka HIV, ai ka nevojë për kujdes. Nëse ka probleme sociale, ai ka nevojë për mbështetje. Asnjë nga këto nuk është arsye për ta braktisur apo për ta trajtuar si barrë.
Një tjetër problem serioz është mungesa e balancës në raportim. Një media ka detyrimin të mos mjaftohet vetëm me deklaratën e institucionit. Duhet të kërkojë të gjitha versionet: Spitalin, familjarët, pacientin dhe çdo palë tjetër që mund të ndriçojë të vërtetën.
Sepse kur një televizion i madh zgjedh të nxjerrë në pah vetëm anën më të dobët të një personi, ekziston rreziku që publiku të mos shohë më pacientin, por vetëm paragjykimin.
Sot debati nuk duhet të jetë për jetën personale të këtij njeriu. Debati duhet të jetë për përgjegjësinë e institucioneve.
Sepse një shtet nuk matet me mënyrën se si trajton të fortët, por me mënyrën se si mbron ata që nuk kanë zë.
Dhe një media e përgjegjshme nuk duhet të hedhë baltë mbi një njeri në momentin kur ai është më i dobët. Duhet të kërkojë drejtësi, transparencë dhe të vërtetën.
Deri në këto momente, nuk është bërë publik një reagim nga institucione si Komisioneri për Mbrojtjen nga Diskriminimi, Autoriteti i Mediave Audiovizive (AMA) apo Avokati i Popullit, pavarësisht debatit që është hapur mbi trajtimin e një pacienti vulnerabël dhe mënyrën e raportimit të rastit në media.
Pyetja që lind është e thjeshtë: Kur një qytetar pretendon se mund të jetë cenuar dinjiteti i tij apo e drejta për trajtim të barabartë, kush duhet të flasë?
