Mbështet E Vërteta.al . Nëse mendoni se gazetaria duhet të jetë e lirë, e verifikuar dhe pranë qytetarit, na ndihmoni të vazhdojmë. IBAN – Credins Bank AL50212110090000000002316105 SWIFT/BIC: CDISALTR
Euro vijon të këmbehet në nivele të ulëta në tregun valutor shqiptar, duke qëndruar nën kufirin e 91 lekëve edhe në ditët e para të nëntorit. Sipas kursit zyrtar të Bankës së Shqipërisë, më 3 nëntor 2026 një euro këmbehet me 90.94 lekë, me një rritje të lehtë prej 0.05 lekësh krahasuar me ditën paraardhëse. Megjithatë, kjo lëvizje e vogël nuk ndryshon tendencën e përgjithshme të zhvlerësimit të monedhës europiane ndaj lekut.
Vetëm pak javë më parë, më 21 tetor, euro zbriti në 90.74 lekë, duke prekur një minimum të ri historik. Në atë periudhë, zhvlerësimi që nga fillimi i vitit ishte rreth 4.5%, ndërsa krahasuar me të njëjtën periudhë të vitit të kaluar arrinte në 4.9%. Edhe në shtator, kursi mesatar i euros ishte 91.85 lekë, kundrejt 97.07 lekëve në shtator 2025.
Pas kësaj ecurie qëndron kryesisht raporti mes ofertës dhe kërkesës për valutë. Në tregun shqiptar ka hyrje të konsiderueshme eurosh nga turizmi, investimet e huaja dhe dërgesat e emigrantëve, ndërsa kërkesa për monedhën europiane është ndikuar edhe nga ndryshimet në mënyrën se si kryhen transaksionet dhe financohen aktivitetet ekonomike.
Për gjashtëmujorin e parë të vitit 2026, këto investime arritën në 1.144 miliardë euro, me rritje prej 50% në raport me të njëjtën periudhë të vitit 2025. Hyrja e më shumë valutës në ekonomi shton ofertën e euros në treg dhe ushtron presion mbi kursin e saj ndaj lekut.
Nga ana tjetër, kërkesa për euro është ndikuar edhe nga zhvendosja e një pjese të huamarrjes drejt lekut. Kur kreditë dhe pagesat kryhen në monedhën vendase, ulet nevoja për të blerë euro për shlyerjen e kësteve. Edhe në tregun e pasurive të paluajtshme, një pjesë e transaksioneve po kryhen me çmime të shprehura në lekë, duke ndikuar në kërkesën për valutë.
Ndërhyrjet e Bankës së Shqipërisë nuk e kanë ndalur rënien
Përballë zhvlerësimit të euros, Banka e Shqipërisë ka vijuar të jetë e pranishme në tregun valutor përmes blerjes së valutës, me synimin për të zbutur luhatjet dhe për të shmangur çrregullimet. Vetëm gjatë tremujorit të parë të vitit 2026, banka qendrore bleu rreth 140 milionë euro, një nivel rekord për këtë periudhë të vitit, sipas të dhënave të raportuara nga mediat ekonomike.
Megjithatë, blerjet e valutës nuk kanë arritur ta përmbysin tendencën. Banka e Shqipërisë operon me regjim të lirë të kursit të këmbimit, ku vlera e lekut përcaktohet nga oferta dhe kërkesa në treg. Institucioni mund të ndërhyjë për të shmangur çrregullimet dhe për të administruar rezervën valutore, por nuk përcakton një kurs fiks për euron.
Kush përfiton dhe kush humbet nga euro e dobët?
Zhvlerësimi i euros nuk ka të njëjtin efekt për të gjithë. Për qytetarët që marrin paga, pensione apo të ardhura në lekë, por blejnë produkte ose shërbime të importuara, një euro më e dobët mund të ulë koston e disa mallrave të importit. Për ata që kanë kredi në euro dhe të ardhura në lekë, këstet e kredisë mund të kushtojnë më pak në monedhën vendase.
Por situata është e kundërt për eksportuesit dhe bizneset që marrin pagesa në euro, ndërsa shpenzimet i kanë në lekë. Kur euro këmbehet me më pak lekë, të ardhurat e tyre në monedhën vendase tkurren, duke ndikuar në fitimin dhe konkurrueshmërinë e tyre. Të njëjtën goditje e ndiejnë edhe familjet që marrin dërgesa nga emigrantët në euro, pasi e njëjta shumë valutore kthehet në më pak lekë.
Kështu, pavarësisht lëvizjeve të vogla ditore, euro mbetet nën kufirin e 91 lekëve dhe zhvlerësimi i saj vazhdon të jetë një nga çështjet që ndikon drejtpërdrejt në bizneset, kursimet dhe të ardhurat e qytetarëve shqiptarë.
